جلال شاكري (M.D.)1، منير حسيني (M.Sc.)2، صنوبر گلشني (M.D.)2، خيراله صادقي (M.Sc.)3،4، وحيد فيض‌الهي (M.D.)2

 1- گروه روانپزشكي، دانشكده پزشكي، دانشگاه علـوم پـزشكي و خدمات بهداشتي‌ـ درماني كرمانشاه، كرمانشاه، ايران.

2- بخش روانپزشكي، بيمارستان فارابي، دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي‌ـ درماني كرمانشاه، كرمانشاه، ايران.

3- گروه روانشناسي، دانشكده پزشكي، دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي‌ـ درماني كرمانشاه، كرمانشاه، ايران.

4ـ دانشجوي دكتراي روانشناسي، گروه روانشناسي، انستيتو روانپزشكي تهران، تهران، ايران.

 

  چكيده :

زمينه و هدف: مشكل ناباروري در دنياي امروز به صورت يك نگراني اجتماعي درآمده و با معضلات روان‌شناختي و اجتماعي متعددي همراه است. ايـن پديده به عنـوان حادثـه‌اي استرس‌زا، هيجان‌آور و ناكام كننده بـراي زوجيـن به خصوص زنـان مطرح مي‌باشد. ناباروري بر روابط بين فردي، اجتماعي و زناشويي تأثير گذاشته و مي‌تواند منجر به عدم تعادل روانـي و طلاق بين زوجين گـردد. عـلاوه بر ايـن، مطالعات متعدد نشـان داده است انجـام لقاح خارج رحمي خود نيز مي‌تواند با اختلالات روان‌شناختي متعدد و شديدي همراه باشد. از سوي ديگر با توجه به ميزان بالاي باروري در ايران به لحاظ جنبه‌هاي اجتماعي‌ـ فرهنگي آن به خصوص نزد زنان، اهميت ويژه‌اي را جهت مطالعه اين پديده با تكيه بر جنبه‌هاي روانـي‌ـ اجتماعي مطرح مي‌نمايد. بدين منظور اين پژوهش كه مطالعه‌اي توصيفي است با هدف تعيين ميزان سلامت‌رواني، رضايت از زناشويي و نوع راهبردهاي مقابله‌اي زنان نابارور انجام شده است.

 

روش بررسي: در اين پژوهش تعداد 150 زن نابارور مراجعه‌كننده به مركـز ناباروري چهارمين شهيد محراب كرمانشاه در سال 1382 با روش نمونه‌گيري آسان انتخاب و مورد بررسي قرار گرفتند. اطلاعات به وسيله پـرسشنامه‌هاي سلامت عمـومي GHQ-28، پـاسخ‌هاي مقـابله‌اي CRI و شاخص رضايـت زناشويـي IMS جمع‌آوري و براي ارزيابي يافته‌هاي تحقيق از روش‌هاي آماري t و c2 در سطح معني‌داري 05/0 درصد و نرم افزار SPSS استفاده شد.

 

نتايج: اين مطالعه نشان داد 44% زنان نابارور براساس پرسشنامه سلامت عمومي بيمار بودند. براساس نتايج اين پرسشنامه افراد مورد بررسي به دو گروه زنان سالم و بيمار تقسيم شدند. ميزان اضطراب در افـراد بيمار و اختلال در عملكرد در افـراد سالم به طور معني‌داري بالا بود (01/0=p). 34% زنان نابارور، كه اغلب آنان براساس پرسشنامه سلامت عمومي بيمار تشخيص داده شده بودند، پاسخ‌هاي مقابله‌اي متمركز بر هيجان داشتند و 93% افراد سالم، شيوه مقابله‌اي مسئله مدار داشتند. همچنين يافته‌ها، حاكي از آن است كه مسئله ناباروري تأثير نامطلوب چنداني در رضايت زناشويي افراد سالم نداشته است. در حالي كه 35% افراد بيمار، عدم رضايت زناشويي را عنوان كرده بودند.

 

نتيجه‌گيري: با توجه به نتايج اين بررسي ناباروري مي‌تواند در فرد نابارور تأثيرات روانشناختي فراواني به همراه داشته باشد و زمينه‌ساز بروز اختلالات رواني و مشكلات زناشويي شود. لذا همراهي تيم روانپزشكي با متخصصين درمان ناباروري در بهبود روند درماني و ممانعت از بروز مشكلات روانپزشكي در آنان مؤثر مي‌باشد.

 كليد واژگان: سلامت عمومي، رضايت زناشويي، شيوه‌هاي مقابله‌اي، ناباروري، لقاح داخل آزمايشگاهي.